PFAS-vrij of BPA-vrij. Mag je dat op je product zetten?
Een sticker met ‘PFAS-vrij’ of ‘BPA-vrij’ lijkt een sterk verkoopargument. Toch mag je zo'n claim niet zomaar gebruiken. Sinds 27 september 2026 gelden strengere regels voor claims richting consumenten, en voor een deel van de producten is het weren van PFAS of BPA inmiddels gewoon een wettelijke plicht.
Door Loes Steenbergen, adviseur Europese productwetgeving · bijgewerkt op 22 oktober 2026 · leestijd 3 minuten · algemene informatie, geen juridisch advies
Wat zegt een PFAS-vrij of BPA-vrij claim?
PFAS is een verzamelnaam voor duizenden stoffen die water, vet en vuil afstoten, bijvoorbeeld in antiaanbaklagen, regenkleding en papieren voedselverpakkingen. BPA, voluit bisfenol A, is een bouwsteen van hard, doorzichtig plastic (polycarbonaat) en van de coating in blikken. ‘BPA-vrij’ betekent dat er geen bisfenol A in zit, maar zegt niets over andere bisfenolen, zoals BPS, die soms als vervanger worden gebruikt.
Een vrij-van-claim gaat over het hele product: alle onderdelen, coatings en de verpakking als die erbij hoort. Klopt de claim voor één onderdeel niet, of heb je alleen bewijs voor een paar losse stoffen, dan misleidt hij de klant.
Welke wetgeving geldt voor PFAS en BPA?
Een algemeen PFAS-verbod is er nog niet; Europa werkt aan een beperking voor de hele stofgroep. Wel zijn losse PFAS al verboden, zoals PFOA en PFOS. Sinds 12 augustus 2026 mag voedselverpakking geen PFAS meer bevatten boven vaste grenswaarden, door de PPWR. En sinds 10 oktober 2026 is PFHxA, een veelgebruikte PFAS, verboden in onder meer kleding, schoenen, papieren voedselverpakkingen en cosmetica voor consumenten. Meer over de stofregels staat in het artikel over chemische regels.
BPA is sinds 20 januari 2025 verboden in materialen die met voedsel in contact komen, zoals drinkflessen, bakjes en blikken. Dat geldt ook voor andere bisfenolen die als schadelijk zijn ingedeeld. De belangrijkste overgangstermijn liep af op 20 juli 2026; herbruikbare producten die daarvoor op de markt waren, mogen nog tot 20 juli 2027 worden verkocht.
Wanneer mag je PFAS-vrij op je product zetten?
Bij verkoop aan consumenten mag een claim niet misleiden. Sinds 27 september 2026 staat daarnaast vast dat je een eigenschap die de wet voor alle producten in die categorie eist, niet mag presenteren als iets bijzonders. ‘BPA-vrij’ op een drinkfles zegt dan alleen dat het product aan de wet voldoet, en dat mag niet meer als verkoopargument.
Gaat je product verder dan de wet, dan kan de claim wel. Maak hem specifiek, bijvoorbeeld ‘keramische antiaanbaklaag zonder PFAS’, en zorg dat hij klopt voor het hele product. Een vage claim als ‘gifvrij’ of ‘chemievrij’ kun je beter helemaal niet gebruiken.
Welke verklaring of welk keurmerk heb je nodig?
Je onderbouwt de claim met bewijs in je dossier: een verklaring van je leverancier per onderdeel en een testrapport. Omdat PFAS duizenden stoffen zijn, test een lab vaak eerst op totaal fluor en daarna gericht op losse PFAS. Een verklaring dat PFAS ‘niet bewust is toegevoegd’ is niet hetzelfde als PFAS-vrij. Hoe je zo'n rapport beoordeelt, lees je in het artikel over het testrapport van je fabriek.
Een officieel PFAS-vrij-keurmerk bestaat niet. Sinds 27 september 2026 mag je een duurzaamheidskeurmerk alleen gebruiken als het van de overheid komt of op een certificeringsregeling berust, met controle door een onafhankelijke partij. Een zelfgemaakt ‘PFAS-free’-logo op je verpakking of productfoto voldoet daar niet aan.
Waar begin je?
Of een claim voor jouw product kan, hangt af van de productgroep, de onderdelen en het bewijs dat je hebt. Wil je een claim of je verpakking laten beoordelen, dan kan dat op verzoek en op uurbasis via de adviespagina. Welke stofregels voor je productgroep gelden, zet een framework per productgroep op een rij.
De vakwoorden uit dit artikel staan in gewone taal uitgelegd in de begrippenlijst.
Bronnen: Richtlijn (EU) 2024/825 (duurzaamheidsclaims), Staatsblad 2026, 152 (Implementatiewet betere duurzaamheidsinformatie), Verordening (EU) 2024/3190 (bisfenol A), Verordening (EU) 2024/2462 (PFHxA), Verordening (EU) 2025/40 (PPWR, artikel 5), ACM, leidraad duurzaamheidsclaims. Stand van zaken op 22 oktober 2026.
Begin hier, en bouw verder.
Waar het vaak misgaat.
“PFOA-vrij betekent PFAS-vrij.”
PFOA is één PFAS en al jaren verboden. Een antiaanbaklaag van PTFE is zelf ook een PFAS, dus ‘PFOA-vrij’ zegt weinig.
“Mijn leverancier zegt PFAS-vrij, dus ik mag het claimen.”
Een verklaring is een begin, maar jij moet de claim kunnen onderbouwen, het liefst met een testrapport dat over jouw product gaat.
“BPA-vrij op mijn drinkfles is een pluspunt.”
In drinkflessen en bakjes is BPA verboden. Sinds 27 september 2026 mag je dat niet meer als bijzondere eigenschap presenteren.
“Een eigen PFAS-free-logo is gewoon informatie.”
Een eigen logo kan als duurzaamheidskeurmerk gelden. Zonder certificeringsregeling en onafhankelijke controle is het dan niet toegestaan.
Lees ook
Meer over chemische stoffen.
Alle artikelen over dit onderwerp staan in de kennisbank.
